LISSABON — Op de vooravond van de Indonesische onafhankelijkheidsdag kleurde het hoogste punt van Lissabon, Miradouro da Senhora do Monte, blauw, wit, groen en rood. Molukse activisten hielden op zondag 16 augustus meerdere vlaggenacties in het historische centrum van de Portugese hoofdstad.
Toen een lokale restauranteigenaar hoorde wie de activisten waren en waarom zij in Portugal waren, gaf hij hen vol overgave toestemming om strijdliederen te zingen. De ondernemer, die nauwe vriendschappen onderhoudt met Oost-Timorezen, verwelkomde de Molukkers met open armen. Voor een vol restaurant en een stampvol terras brachten de activisten hun krachtige zang ten gehore. Het bleek de perfecte opmaat naar een bewogen actiedag om aandacht te vragen voor het recht op zelfbeschikking en te strijden tegen de Indonesische onderdrukking, mensenrechtenschendingen, exploitatie en landonteigeningen van adatgronden in de Molukken, van de Noord-Molukken tot de Zuid-Oost Molukken.
Paniek bij de Indonesische ambassade
Op maandagochtend 17 augustus stonden de activisten al vroeg voor de deuren van de Indonesische ambassade. Gekleed in traditionele kleding (Pakaian Adat Maluku), gewapend met vlaggen en spandoeken, zorgden zij voor een totale verrassing. De Portugese politie ontving de groep hartelijk en hield een oogje in het zeil, terwijl op het ambassadeterrein direct chaos uitbrak. Niet begrijpend wat hen overkwam, klonk er op het terrein verbaasd: “Dorang dari mana?!” (Waar komen zij vandaan?!).
Een ambassademedewerker rende gehaast naar binnen en kwam terug met een camera met telelens. Pas toen de man doorkreeg dat hij zelf gefilmd werd, verloor hij zijn houding en wist hij niet hoe snel hij zich moest omdraaien. Niet veel later kwam een Indonesische vrouw naar buiten die opmerkelijk stond te wuiven met een mini ‘Rood-Wit’-vlaggetje.
Het officiële programma van de ambassade liep door de aanwezigheid van de Molukse demonstranten direct in de soep. Nog voordat de ceremonie goed en wel kon beginnen, werd iemand onwel en snelden bezoekers naar binnen. Na een haastig verloop van slechts twee uur dropen de bezoekers alweer af. Bij het vertrek liepen drie Indonesische agenten nog richting de auto’s van de Molukse activisten. De demonstranten negeerden hen volkomen, terwijl de Portugese politie de agenten nauwlettend volgde om elke provocatie te voorkomen.
Cultureel protest bij het slavernijmonument
‘s Middags verplaatste de actie zich naar het Portugese slavernijmonument, met de iconische 25 april-brug op de achtergrond. Tussen de Molukse liederen door deelden de activisten hun verhaal over de situatie in hun thuisland. De actie kon op veel bijval rekenen van zowel toeristen als de lokale bevolking.
De Portugezen bleken zich zeer bewust van hun eigen koloniale verleden op de Molukken en toonden een diepe warmte en betrokkenheid. Doordat Portugal zich in het verleden actief heeft ingezet voor de onafhankelijkheid en het zelfbeschikkingsrecht van Oost-Timor, voelden de inwoners de historische verantwoordelijkheid en solidariteit haarfijn aan.
Na een dag vol impactvolle ontmoetingen, zang en een sterk politiek signaal sloten de activisten hun geslaagde actieweekend af met een interview met een Portugese krant. Hun boodschap is helder: de Molukse strijd laat zich ook over de landsgrenzen heen niet meer negeren.